Symptomen van Blaasontsteking bij Katten

Hoe herken je blaasontsteking bij een kat?

Een kat met blaasproblemen laat vaak veranderingen zien rond het plassen.

Veel voorkomende signalen zijn:

• Vaak naar de kattenbak gaan
• Steeds kleine beetjes plassen
• Persen tijdens het plassen
• Miauwen of pijn tijdens het plassen
• Bloed in de urine
• Buiten de kattenbak plassen
• Veel likken rond de geslachtsdelen

Deze klachten kunnen passen bij een ontstoken of geïrriteerde blaas, maar vertellen nog niet wat de precieze oorzaak is. Verschillende aandoeningen van de blaas en plasbuis kunnen namelijk vrijwel dezelfde symptomen geven.

 

Let op: kan je kat nog plassen?

Dit is het eerste dat je moet controleren.

Je kat plast vaak kleine beetjes

Dat kan passen bij een blaasontsteking of ander probleem van de lagere urinewegen.

Laat je kat beoordelen, zeker als hij pijn heeft, bloed plast of de klachten aanhouden.

Je kat probeert te plassen maar er komt niets

Dit is een spoedgeval.

Een verstopping van de plasbuis zorgt ervoor dat urine de blaas niet meer kan verlaten. Daardoor kunnen afvalstoffen en gevaarlijke verstoringen in de vocht- en zoutbalans ontstaan.

Een complete verstopping kan binnen korte tijd levensbedreigend worden en moet onmiddellijk door een dierenarts worden behandeld. Vooral katers hebben hier een groter risico op vanwege hun langere en nauwere plasbuis.

Denk je dat je kat niet kan plassen? Wacht dan niet op een online consult, maar ga direct naar een dierenarts of spoedkliniek.

 

Kat gaat steeds naar de kattenbak maar plast weinig

Dit is een van de meest herkenbare symptomen van blaasproblemen.

Je kat kan bijvoorbeeld:

1. De kattenbak ingaan
2. Lang blijven zitten of persen
3. Een heel klein plasje doen
4. Kort daarna opnieuw naar de bak lopen

Door irritatie van de blaas voelt het alsof je kat voortdurend moet plassen, ook wanneer de blaas nauwelijks gevuld is.

Het LICG noemt korte plasjes en problemen bij het plassen eveneens als typische signalen van urinewegproblemen.

 

Pijn of miauwen tijdens het plassen

Blaasproblemen kunnen behoorlijk pijnlijk zijn.

Een kat kan daarom:

• Miauwen op de kattenbak
• Een gespannen houding aannemen
• Lang blijven persen
• Onrustig zijn
• Regelmatig opnieuw proberen te plassen

Sommige katten laten weinig geluid horen. Dat betekent niet dat ze geen pijn hebben.

Let daarom vooral op veranderingen in hun normale toiletgedrag.

 

Bloed in de urine van je kat

Bloed in de urine komt regelmatig voor bij aandoeningen van de lagere urinewegen.

Soms is de urine:

• lichtroze;
• roodachtig;
• zichtbaar vermengd met bloed.

Maar een kleine hoeveelheid bloed is niet altijd met het blote oog zichtbaar.

Bloed kan bijvoorbeeld ontstaan doordat de wand van de blaas geïrriteerd of ontstoken is. Het komt onder andere voor bij idiopathische blaasontsteking en blaasstenen.

Zie je bloed in de urine? Neem dan contact op met een dierenarts.

 

Waarom plast mijn kat ineens buiten de kattenbak?

Een kat die normaal altijd netjes op de kattenbak plast en ineens:

• op bed;
• op de vloer;
• in de wasmand;
• in de badkamer;
• of vlak naast de kattenbak

begint te plassen, kan een medisch probleem hebben.

Een pijnlijke ervaring tijdens het plassen kan ervoor zorgen dat je kat de kattenbak gaat associëren met pijn.

Het LICG noemt blaasontsteking en andere urinewegproblemen expliciet als mogelijke oorzaken van onzindelijkheid en kleine plasjes buiten de bak.

Beschouw plotseling onzindelijk worden daarom niet direct als een gedragsprobleem.

 

Veel likken aan de geslachtsdelen

Katten verzorgen zichzelf natuurlijk regelmatig.

Maar een kat met irritatie of pijn aan de urinewegen kan opvallend vaak rond de geslachtsdelen gaan likken.

Vooral wanneer dit samengaat met:

• vaker naar de kattenbak gaan;
• persen;
• kleine plasjes;
• bloed in de urine;

is dat een reden om aan urinewegproblemen te denken.

 

Blaasontsteking of verstopping?

De symptomen kunnen in het begin sterk op elkaar lijken.

Het gevaar is dus dat een eigenaar denkt:

“Mijn kat heeft gewoon blaasontsteking.”

Terwijl er in werkelijkheid een obstructie ontstaat.

Daarom is het belangrijk om te controleren of er daadwerkelijk urine uitkomt.

Wat veroorzaakt blaasontsteking bij katten?

De term “blaasontsteking” wordt vaak breed gebruikt.

Bij katten kunnen verschillende oorzaken achter dezelfde klachten zitten.

Idiopathische blaasontsteking (FIC)

Een veelvoorkomende diagnose is feline idiopathic cystitis (FIC).

Daarbij is de blaas ontstoken of geïrriteerd zonder dat bijvoorbeeld een bacteriële infectie, steen of andere specifieke oorzaak wordt aangetoond.

Cornell noemt FIC de meest voorkomende diagnose bij katten met klachten van de lagere urinewegen.

Stress lijkt hierbij een belangrijke rol te spelen.

 

Kan stress blaasontsteking bij katten veroorzaken?

Stress is vooral belangrijk bij FIC.

Mogelijke stressfactoren zijn bijvoorbeeld:

• Een verhuizing
• Een nieuwe kat
• Spanningen tussen katten
• Een verandering van routine
• Verandering van voer
• Weinig mogelijkheden om zich terug te trekken
• Een ongeschikte kattenbakomgeving

Cornell beschrijft stress als een belangrijke factor bij FIC en noemt omgevingsaanpassingen als manier om de ernst en frequentie van klachten te helpen verminderen.

Dat betekent overigens niet dat je bij plasproblemen zomaar moet concluderen dat je kat “gestrest” is. Andere oorzaken moeten eerst worden overwogen.

 

Blaasgruis en blaasstenen

Mineralen in de urine kunnen kristallen of stenen vormen.

Blaasstenen kunnen:

• de blaaswand irriteren;
• bloedingen veroorzaken;
• pijn geven;
• de plasbuis blokkeren.

Vooral dat laatste maakt stenen potentieel gevaarlijk.

Een steen of ander materiaal dat in de plasbuis terechtkomt kan de urinestroom volledig blokkeren.

 

Is een blaasontsteking bij katten altijd bacterieel?

Nee.

Dit is een belangrijk verschil met wat veel mensen onder “blaasontsteking” verstaan.

Plasklachten bij een kat betekenen niet automatisch dat er bacteriën aanwezig zijn. Veel katten hebben andere oorzaken, waaronder FIC, kristallen, stenen of een obstructie.

Daarom is het ook niet verstandig om zonder onderzoek aan te nemen dat antibiotica nodig zijn.

 

Welke katten hebben meer risico op urinewegproblemen?

Urinewegproblemen kunnen bij iedere kat voorkomen.

Cornell noemt ze vaker bij katten die:

• middelbare leeftijd hebben;
• overgewicht hebben;
• weinig bewegen;
• vooral binnen leven;
• relatief weinig drinken.

Ook stressvolle omstandigheden en leven met meerdere katten kunnen samenhangen met urinewegklachten.

Vooral katers verdienen extra aandacht wanneer ze moeite hebben met plassen, omdat hun plasbuis gemakkelijker volledig verstopt kan raken.

 

Mijn kater gaat steeds naar de kattenbak

Bij een kater die telkens probeert te plassen moet je extra voorzichtig zijn.

Controleer of je daadwerkelijk urine ziet.

Als hij:

• voortdurend naar de kattenbak loopt;
• perst;
• klaagt;
• steeds onrustiger wordt;
• en vrijwel niets of helemaal niets plast;

moet je direct naar een dierenarts.

Een plasbuisverstopping komt vooral voor bij mannelijke katten en is een medisch spoedgeval.

 

Blaasontsteking of verstopping kan op verstopping lijken

Een kat die lang zit te persen wordt soms aangezien voor een kat met verstopping van de darmen.

Dat is riskant.

Cornell wijst erop dat katten met urinewegproblemen soms zo lang op de kattenbak persen dat eigenaren denken dat ze moeite hebben met poepen, terwijl het daadwerkelijke probleem bij het plassen zit.

Controleer daarom of je kat urine én ontlasting produceert.

 

Hoe stelt een dierenarts de oorzaak vast?

Omdat verschillende aandoeningen dezelfde symptomen kunnen geven, is onderzoek vaak nodig om de echte oorzaak te achterhalen.

De dierenarts kan onder andere:

• de kat lichamelijk onderzoeken;
• de blaas voelen;
• urine onderzoeken;
• bloedonderzoek doen;
• een urinekweek laten uitvoeren;
• een röntgenfoto maken;
• een echo uitvoeren.

Urineonderzoek is vaak een belangrijke eerste stap. Aanvullend onderzoek kan nodig zijn wanneer daarmee nog geen duidelijke oorzaak wordt gevonden.

 

Hoe wordt blaasontsteking bij een kat behandeld?

Dat hangt volledig af van de oorzaak.

Een kat met FIC heeft bijvoorbeeld een andere aanpak nodig dan een kat met:

• een bacteriële infectie;
• blaasstenen;
• blaasgruis;
• een verstopte plasbuis.

Behandeling kan daarom onder andere gericht zijn op:

• pijnbestrijding;
• verhogen van de vochtopname;
• aangepaste voeding;
• verminderen van stress;
• behandeling van stenen of kristallen;
• behandeling van een infectie wanneer die daadwerkelijk aanwezig is.

Bij een verstopping moet de urinestroom zo snel mogelijk worden hersteld. Vaak wordt daarvoor onder sedatie of narcose een katheter in de plasbuis geplaatst.

 

Helpt meer drinken?

Een hogere vochtopname kan belangrijk zijn bij katten met terugkerende urinewegproblemen.

Het LICG noemt dat katten met terugkerende blaasontsteking baat kunnen hebben bij een hogere wateropname en dat soms natvoer kan worden geadviseerd in plaats van droogvoer. Doe zo'n voedingsaanpassing wel in overleg met je dierenarts.

Je kunt drinken bijvoorbeeld stimuleren met:

• meerdere drinkbakjes;
• drinkbakjes op rustige plekken;
• vers water;
• een drinkfontein;
• natvoer wanneer dit voor je kat geschikt is.

 

Wat kun je zelf doen bij terugkerende blaasproblemen?

Bij katten met terugkerende klachten kan naast medische behandeling ook de leefomgeving belangrijk zijn.

Denk aan:

• voldoende drinkmogelijkheden;
• schone kattenbakken;
• meerdere kattenbakken in een huishouden met meerdere katten;
• rustige plekken om te eten en drinken;
• veilige verstop- en rustplekken;
• voldoende beweging en spel;
• zo min mogelijk conflicten tussen katten;
• voorspelbare routines.

Vooral bij katten met FIC kan het verminderen van stress onderdeel zijn van de aanpak.

 

Wanneer is het spoed?

Ga direct naar een dierenarts wanneer je kat probeert te plassen maar er geen urine komt.

Wacht ook niet af wanneer je kat:

• duidelijk veel pijn heeft;
• steeds onrustiger of juist erg sloom wordt;
• braakt;
• niet meer wil eten;
• een gespannen of pijnlijke buik krijgt;
• voortdurend perst zonder urine te produceren.

Een volledige obstructie van de plasbuis kan snel levensbedreigend worden.

 

Veelgestelde vragen over blaasontsteking bij katten

Wat zijn de eerste symptomen van blaasontsteking bij een kat?

Vaak zie je dat een kat vaker naar de kattenbak gaat, kleine beetjes plast of langer dan normaal blijft zitten. Ook bloed in de urine, buiten de bak plassen en veel likken rond de geslachtsdelen kunnen voorkomen.

Hoe weet ik of mijn kat blaasontsteking heeft?

Alleen op basis van symptomen kun je niet zeker vaststellen dat het om blaasontsteking gaat. FIC, blaasstenen, kristallen en een verstopping kunnen vergelijkbare klachten veroorzaken. Onderzoek door een dierenarts is daarom vaak nodig.

Mijn kat gaat steeds naar de kattenbak maar er komt weinig urine. Wat moet ik doen?

Neem contact op met een dierenarts. Komt er helemaal geen urine meer, dan is het een spoedgeval en moet je direct naar een dierenarts.

Mijn kater plast niet. Hoe gevaarlijk is dat?

Zeer gevaarlijk. Een kater die probeert te plassen maar geen urine produceert kan een verstopte plasbuis hebben. Een volledige blokkade is levensbedreigend en vereist onmiddellijk behandeling.

Kan een kat door stress blaasontsteking krijgen?

Stress wordt sterk geassocieerd met FIC, een veel voorkomende vorm van blaasontsteking waarbij geen andere duidelijke oorzaak wordt gevonden. Aanpassingen in de leefomgeving kunnen bij deze katten onderdeel zijn van de behandeling en preventie.

Is bloed in de urine van mijn kat altijd blaasontsteking?

Nee. Bloed kan voorkomen bij verschillende urinewegproblemen, waaronder FIC en blaasstenen. Laat je kat daarom beoordelen om de oorzaak vast te stellen.

Kan een blaasontsteking vanzelf overgaan?

Bij FIC kunnen symptomen soms binnen relatief korte tijd weer afnemen, maar thuis kun je niet betrouwbaar vaststellen dat FIC de oorzaak is. Vooral omdat een obstructie vergelijkbare symptomen kan geven, is het belangrijk plasproblemen serieus te nemen.

Is antibiotica nodig bij blaasontsteking van een kat?

Niet automatisch. Urinewegklachten bij katten worden lang niet altijd door een bacteriële infectie veroorzaakt. De behandeling moet daarom worden afgestemd op de daadwerkelijke oorzaak.

 

Heeft je kat problemen met plassen?

Gaat je kat opvallend vaak naar de kattenbak, plast hij kleine beetjes, zie je bloed of lijkt plassen pijnlijk? Via VETTS kun je de klachten bespreken met een ervaren dierenarts en bijvoorbeeld foto's of video's delen. Zo krijg je snel advies over de verstandigste vervolgstap.

Kan je kat helemaal niet plassen of blijft hij persen zonder dat er urine komt? Ga dan direct naar een fysieke dierenarts of spoedkliniek. Dit kan levensbedreigend zijn.